Nöbetçi Eczaneler
MİLLİYET.COM.TR / Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın Kazakistan ziyareti Orta Asya basınında geniş yankı uyandırdı.
‘ORTA ASYA’DA TAŞLAR YENİDEN DİZİLİYOR’
Bölgede İngilizce yayın yapan The Times of Central Asia haber sitesinde yayımlanan kapsamlı analizde Erdoğan’ın 13-14 Mayıs tarihlerindeki Kazakistan temaslarının sıradan bir diplomatik ziyaret olmadığına dikkat çekilirken “Orta Asya’da taşlar yeniden diziliyor” ifadeleri kullanıldı.
‘YÜKSELEN GÜÇ ANKARA’
Analizde bölgenin uzun yıllardır Rusya ve Çin ekseninde şekillendiğine ancak artık uluslararası arenada Türkiye’nin de olduğu ifade edilerek “Ankara yalnızca ‘bölgesel bir ortak’ değil, Orta Asya’nın stratejik yönelimini etkileyen ve yükselen bir güç merkezi haline geldi” denildi.
Erdoğan’ın diplomatik temaslarının da hatırlatıldığı analizde “Bu ziyaret Türk dünyasının jeopolitik ağırlığını perçinliyor” değerlendirmesinde bulunuldu.
‘STRATEJİK UYUMUN YENİ SEVİYESİ’
Astana’da Türkiye ile Kazakistan arasında Ebedi Dostluk ve Genişletilmiş Stratejik Ortaklık Deklarasyonu’na imzaların atıldığı belirtilirken ticaret, enerji, savunma, ulaştırma, eğitim, yatırım ve finans alanlarında kapsamlı iş birliklerine gidildiği hatırlatıldı. İki ülkenin ticaret hacmini 15 milyar dolara çıkarma hedefi, “stratejik uyumun yeni seviyesi” olarak değerlendirildi.
‘ALTIN KÖPRÜ TÜRKİYE’
Analizde öne çıkan en güçlü ifadelerden biri Kazakistan Cumhurbaşkanı Kasım Cömert Tokayev’in Türkiye için kullandığı tanım oldu. Tokayev’in Ankara’yı “Avrupa ile Asya’yı birbirine bağlayan altın köprü” olarak nitelendirdiği aktarılırken, bu ifadenin Türkiye’nin Avrasya jeopolitiğinde “merkez ülke” konumuna yükseldiğinin güçlü bir teyidi olduğu vurgulandı.
‘BİR ALTERNATİF DEĞİL’
Analizdeki en kritik değerlendirmelerden biri ise Türkiye’nin Orta Asya’daki rolüne dair oldu. Analizde, “Türkiye, Rusya ya da Çin’in alternatifi değil; Orta Asya’nın manevra alanını genişleten üçüncü ve bağımsız güç vektörü” ifadeleri kullanıldı. Ankara’nın etkisinin askeri baskı ya da ekonomik hacim üzerinden değil; ortak kimlik, gelişen savunma sanayii, lojistik ağlar, eğitim diplomasisi, dijital iş birlikleri ve Türk Devletleri Teşkilatı üzerinden kurulan kurumsal yapı ile büyüdüğü belirtildi.
‘STRATEJİK ALTYAPI’
Türk Devletleri Teşkilatı’na ilişkin değerlendirmeler ise analizde dikkat çekici bir çerçeve çizdi. “Kimlik artık sıradan bir unsur değil, stratejik bir altyapı” denilen analizde; ortak dil, kültürel yakınlık, medya ağları ve eğitim bağlantılarının Türk devletleri arasında yüksek güven ürettiği ifade edildi. Bu yapının, Orta Asya ülkelerine büyük güç merkezleri arasında sıkışmadan hareket edebilme imkanı sunduğu kaydedildi.
‘EN KRİTİK GEÇİŞ KAPISI’
Türkiye’nin Orta Koridor üzerindeki rolü de analizin merkezinde yer aldı. Rusya-Ukrayna savaşı sonrası kuzey hatların kırılgan hale gelmesiyle birlikte Türkiye’nin, Çin’den Avrupa’ya uzanan en kritik lojistik geçiş kapılarından biri haline geldiği belirtildi. “Ankara yalnızca bir köprü değil, güzergahları yeniden tanımlayan bir stratejik merkez” değerlendirmesine yer verildi.
Türk Devletleri Teşkilatı’nın Türkistan’daki zirvesinde “Yapay Zeka ve Dijital Kalkınma” temasının öne çıkması da yeni dönemin işareti olarak yorumlandı. Türkiye’nin artık yalnızca kültürel bağlarla değil; dijital altyapı, finans teknolojileri, ödeme sistemleri, e-devlet uygulamaları ve yapay zeka standartları üzerinden de bölgesel mimaride belirleyici rol oynadığı vurgulandı.
‘ORTA ASYA’YI BAĞIMLILIKTAN KURTARDI’
Bununla birlikte analizde “Türkiye Orta Asya’yı bölgeyi tek eksenli bağımlılıktan kurtaran en etkili dengeleyici aktör oldu” denildi.
Analizin sonunda ise Türk dünyasına ilişkin genel tablo daha net çizildi. Türk Devletleri Teşkilatı’nın yalnızca sembolik bir yapı olmaktan çıkarak, Orta Asya’nın gelecekteki stratejik mimarisinin parçasına dönüşme potansiyeli taşıdığı vurgulanırken “Türkiye’nin savunma sanayiinden dijital altyapıya, lojistikten diplomasiye uzanan çok katmanlı etkisi bölgedeki ağırlığını her geçen gün daha görünür kılıyor” ifadesine bulunuldu.