Güneş patlamaları depremleri tetikliyor mu?

GüneÅŸ patlamaları bugüne kadar genellikle sadece kutup ışıkları ve iletiÅŸim kesintileriyle iliÅŸkilendirilse de yeni bir bilimsel çalışma, bu enerjinin yer kürenin derinliklerine kadar uzanabileceÄŸini iddia ediyor. AraÅŸtırmacılar, Dünya’nın iyonosfer tabakası ile yer kabuÄŸunu dev bir bataryanın iki ucu gibi ele alan bir model geliÅŸtirdi. Bu modele göre, fay hatlarındaki yüksek basınçlı ve iyon yüklü sıvılar elektrik enerjisi depolayan birer kapasitör gibi davranıyor. GüneÅŸ patlamaları atmosfere çarptığında iyonosferdeki elektrik yükünü aÅŸağı doÄŸru iterek yer kabuÄŸundaki parçacıklar üzerinde elektrostatik bir güç oluÅŸturuyor. Meydana gelen bu basınç deÄŸiÅŸimi, fay hatlarını harekete geçirecek kadar kritik bir seviyeye ulaÅŸabiliyor.

Çalışmada, 2024 yılında Japonya’nın Noto Yarımadası’nda meydana gelen ÅŸiddetli depremin yoÄŸun güneÅŸ aktivitesiyle aynı döneme denk gelmesi bu teoriyi destekleyen en güçlü örneklerden biri olarak gösteriliyor. Ancak bilim dünyası bu yeni teoriye karşı oldukça temkinli bir duruÅŸ sergiliyor. Pek çok jeofizikçi, yer kabuÄŸundaki kayaçların elektrik iletimine karşı gösterdiÄŸi direncin bu elektriksel etkiyi faylara ulaÅŸmadan sönümleyebileceÄŸini savunuyor. Ayrıca hem depremlerin hem de güneÅŸ patlamalarının çok sık gerçekleÅŸmesi, bu iki olayın aynı ana denk gelmesinin bilimsel bir neden-sonuç iliÅŸkisinden ziyade istatistiksel bir tesadüf olabileceÄŸi ihtimalini güçlendiriyor. Åžimdilik bu çalışma, uzay hava durumu ile deprem riski arasındaki bağı kanıtlamaya çalışan iddialı bir model olarak deÄŸerlendiriliyor.