Nöbetçi Eczaneler
ABD Başkanı Donald Trump’ın Grönland tehditleri Avrupa’yı sarsmaya devam etti. Avrupa, bugün ABD’siz bir NATO’ya hazırlanıyor. NATO parçalanır mı? ABD’siz bir NATO mümkün mü? Avrupa kendisini savunmak için gerekli adımları atabilecek mi?
Fransa’nın NATO’daki eski misyon şefi, Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron’un eski savunma danışmanı General Dominique Trinquand, CNN TÜRK’e verdiği uzun söyleşide bütün bu soruları yanıtladı:
“Avrupa ülkeleri birlik içinde sert durdu ve Grönland ile Danimarka’dan vazgeçmeyeceklerini söylediler. İkinci direniş Amerikan seçmeninden geldi: Amerikalıların yüzde 75’i Grönland’ın neden ilhak edilmesi gerektiğini gerçekten anlamıyordu. Üçüncü direniş ise piyasalardan geldi. Açıklamasından sonra ertesi gün piyasalar yüzde 2 düştü ve Başkan Trump bu üç direniş karşısında geri adım atmak zorunda kaldı. Yani özetle Başkan Trump’a karşı durulduğunda geri adım atıyor.”
– Amerika olmadan NATO hayatta kalabilir mi?
“Son yazdığım Bir Dünyadan Diğerine adlı kitapta açıkça söylüyorum ki tamamen başka bir dünyaya geçiyoruz. Avrupalılar NATO içinde 90’lı yıllara kadar önemli bir aktördü. Sovyetler Birliği’nin çöküşünden sonra Avrupa savunma harcamalarını azalttı, görevi Amerikalılar üstlendi. Bugünkü radikal değişim: Artık Amerikalıların bizi her zaman destekleyeceklerinden emin değiliz. Ve bu yüzden Avrupalıların silahlanması, özerklik kazanması gerekiyor; eğer Amerikalılar NATO’dan ayrılırsa biz Avrupalılar olarak ‘Avrupa’yı Avrupa kaynaklarıyla’ savunabilecek durumda olmalıyız. ABD’nin stratejik savunma raporunda açıkça NATO’nun önemli olduğu, ancak daha az kaynak koyacakları yazıyor. Bunu kabul etmek, silahlanmak, donanmak, organize olmak gerekiyor. Amerikalılar gider mi? Olabilir. Avrupalılar yalnız olabilmeli.”
– Fransız emekli general, NATO Genel Sekreteri Rutte’nin “Eğer birileri burada tekrar Avrupa Birliği’nin veya bir bütün olarak Avrupa’nın ABD olmadan kendini savunabileceğini düşünüyorsa hayal kurmaya devam etsin.” sözlerini de yorumladı:
“Mark Rutte, Bay Trump’ın büyük dalkavuklarından birisidir. Bu yüzden ben bu sözlere kısmen önem veriyorum. Rutte’nin NATO’da hiçbir gücü yok; o, sadece üye ülkelerin ona söylediğini yerine getiren bir memur. Doğru söylediği yer ise şudur: Yeniden silahlanma çabasının devam etmesi gerekiyor. Bugün Avrupalılar yeterince güçlü değiller, yarın güçlü olmaları gerekiyor. Bu noktada haklı.”
– Askerî açıdan bakarsak, Trump’ın sözleri korkutucu mu? Avrupa orduları içinde bu açıklamalar nasıl bir etki yarattı? Avrupa karşı karşıya kaldığı tehdit ve zorlukları aşabilecek mi?
“Avrupa’nın başarılı olmak için tüm araçlara sahip olduğunu düşünüyorum. Sadece iyi düşünmeli ki bir dünyadan diğerine geçiyoruz. Artık dikiz aynasından geriye bakmadan ileriye bakacak ve projeksiyon yapacak. Gücün tüm araçlarına sahip. Ama kendini bir güç olarak hayal etmiyor. Kendini bir güç olarak hayal etmeli; ama Avrupa’yı savunmak için bir güç. Yayılma kapasitemiz yok. Başka yerlere gitmek istemiyoruz, sömürgecilik vesaire… Bunlar bitti. Biz bir barış ve refah alanı olan Avrupa alanımızı savunmak istiyoruz.”