Nöbetçi Eczaneler
Almanya’nın Leipzig kentinden disiplinler arası bir araştırma ekibi, Erfurt kenti yakınlarında terk edilmiş Orta Çağ köyü Neuses civarında Kara Veba’ya ait olduğu değerlendirilen bir toplu mezar tespit etti. Yerel haber kanallarına göre bulgular, Avrupa’da veba salgınına bağlı olarak oluşturulmuş ilk sistematik şekilde belirlenmiş gömü alanlarından biri olma özelliği taşıyor.
Leipzig Üniversitesi, Doğu Avrupa Tarihi ve Kültürü Leibniz Enstitüsü (GWZO) ile Helmholtz Çevresel Araştırma Merkezi (UFZ) öncülüğünde yürütülen çalışma, PLOS One dergisinde yayımlandı. Araştırmada tarihsel kaynaklar, jeofizik ölçümler ve sediment sondajları bir arada kullanıldı.
AraÅŸtırmacılar, 14. yüzyıla ait yazılı kaynaklarda sözü edilen veba çukurlarıyla örtüşen bir gömü yapısını, zemin sondajlarıyla tespit etti. Yaklaşık 10×15 metre boyutlarında ve 3,5 metre derinliÄŸinde olduÄŸu belirlenen yer altı yapısında, karışık sedimentler ve insan kalıntılarına rastlandı. Radyokarbon tarihleme sonuçları, kalıntıların 14. yüzyıla ait olduÄŸunu ortaya koydu.
12 BİN KİŞİ DEVASA ÇUKURLARA GÖMÜLDÜ
Habere göre 1346-1353 yılları arasında Avrupa nüfusunun yaklaşık yarısının ölümüne yol açan Kara Veba salgını sırasında, Erfurt çevresinde 1350 yılında yaklaşık 12 bin kişinin şehir dışındaki büyük çukurlara gömüldüğü biliniyordu. Ancak bu mezarların tam konumu bugüne kadar belirlenememişti.
Çalışmanın başyazarı Leipzig Üniversitesi’nden Coğrafyacı Dr. Michael Hein, elde edilen bulguların Erfurt kroniklerinde anlatılan veba toplu mezarlarından birine işaret ettiğini belirterek, kesin sonucun planlanan arkeolojik kazılarla doğrulanacağını söyledi. UFZ’den Dr. Ulrike Werban ise bulgunun tesadüfen değil, disiplinler arası bilimsel yöntemlerle elde edilmesinin önemli bir başarı olduğunu vurguladı.
AVRUPA’NIN EN KORKUNÇ SALGINLARINDAN
AraÅŸtırmada ayrıca, Orta Çağ’da yerleÅŸim ve gömü uygulamalarının toprak yapısıyla yakından iliÅŸkili olduÄŸu belirlendi. Daha kuru ve verimli toprakların defin için tercih edildiÄŸi, nemli taÅŸkın alanlarından ise kaçınıldığı tespit edildi. Bu durumun, dönemin “miasma teorisi” olarak bilinen hastalıkların kötü hava ve çürümeyle yayıldığı inancıyla da örtüştüğü ifade edildi.
Bilim insanları, doğrulanmış ve kesin tarihlendirilmiş Kara Veba toplu mezarlarının Avrupa genelinde 10’dan az sayıda olduğunu belirterek, Erfurt yakınlarındaki bulgunun hem bilimsel hem de kültürel açıdan büyük önem taşıdığını kaydetti. Keşfin, Yersinia pestis bakterisinin evrimi, yüksek ölüm oranlarının nedenleri ve toplumların salgınlarla nasıl başa çıktığına dair yeni genetik ve antropolojik çalışmalara da kapı aralaması bekleniyor.
Thüringen Eyaleti Kültürel Miras ve Arkeoloji Ofisi ile iş birliği içinde bölgede ileri kazı çalışmalarının planlandığı, elde edilecek materyallerin Leipzig’deki Max Planck Evrimsel Antropoloji Enstitüsü’nde genetik analizlere tabi tutulacağı bildirildi.